Üretken Yapay Zekâ (GenAI) Politikası

[Journal of Sport & Movement Sciences], bilimsel yayıncılıkta etik, şeffaflık ve hesap verebilirlik ilkelerini esas alarak, Üretken Yapay Zekâ (Generative Artificial Intelligence – GenAI) kullanımına ilişkin açık bir politika benimsemektedir. Bu politika, spor bilimleri alanındaki bilimsel bütünlüğün korunmasını amaçlamakta olup, Committee on Publication Ethics (COPE) yönergeleri ile uyumlu olarak hazırlanmıştır.

Üretken Yapay Zekâ (GenAI) Tanımı

GenAI, insan benzeri içerik (metin, görsel, veri vb.) üretebilen yapay zekâ sistemlerini ifade eder. Bu kapsamda aşağıdaki araçlar yer almaktadır:

Dil modelleri (örneğin: ChatGPT) – makale yazımı ve dil düzenleme amaçlı
Analitik araçlar (örneğin: makine öğrenmesi algoritmaları) – sporcu performans verilerinin analizi için
Görsel üretim araçları (örneğin: DALL·E) – şekil, diyagram ve görsel içerik oluşturma için

Kabul Edilebilir Kullanım ve Yazar Sorumluluğu

GenAI kullanımı, yalnızca tüm bilimsel sorumluluğun insan yazarlarda kalması koşuluyla kabul edilmektedir.

1. Yazım ve Dil Desteği

İzin Verilen Kullanım:

Dil düzenleme, gramer düzeltme ve akademik ifade iyileştirme
Metin özetleme ve yapısal düzenleme

Sınırlamalar ve Gereklilikler:

GenAI, özgün bilimsel düşüncenin yerine geçemez
Kuramsal çerçeve, yorum ve sonuçlar yazarlara ait olmalıdır
Tüm AI çıktıları yazarlar tarafından dikkatle kontrol edilmelidir

2. Veri Analizi

İzin Verilen Kullanım:

Büyük ve karmaşık veri setlerinin işlenmesi
Performans analizleri (örneğin GPS verileri, hareket analizi)

Gereklilikler:

AI çıktıları ham verilerle karşılaştırılarak doğrulanmalıdır
Bulguların yorumlanması yazarlara aittir
GenAI, bilimsel çıkarımın yerine geçemez

Beyan Zorunluluğu ve Yazarlık İlkeleri

Şeffaflık ve hesap verebilirlik zorunludur.

Yapay zekâ yazar olamaz: GenAI araçları yazar veya ortak yazar olarak gösterilemez
Yazar sorumluluğu: Tüm içerikten yazarlar sorumludur
Özgünlük: AI tarafından üretilen içerik özgün olmalı ve intihal içermemelidir
Tüm gönderiler intihal tespit sistemleri (örn. Turnitin) ile kontrol edilir

Zorunlu Beyan

Yazarlar GenAI kullanımını aşağıdaki bölümlerde açıkça belirtmelidir:

Yöntem Bölümü: Veri analizi için kullanılan AI araçları
Teşekkür Bölümü: Yazım veya dil desteği amacıyla kullanılan AI araçları
Kullanılan Araçlar: Kullanılan platform, model ve kullanım amacı açıkça belirtilmelidir

Etik İlkeler ve Uyum

Veri bütünlüğü: Veri uydurma, değiştirme veya manipülasyon kesinlikle yasaktır
Kaynak doğruluğu: AI tarafından önerilen tüm kaynaklar doğrulanmalıdır
Atıf standartları: Derginin belirlediği atıf stiline (örn. APA 7) uygunluk sağlanmalıdır
Uyumsuzluk durumunda: Bu politikaya uyulmaması durumunda makale reddedilebilir veya yayımlanmış çalışmalar geri çekilebilir (COPE yönergeleri doğrultusunda)

Politika Beyanı

Bu politika, GenAI teknolojilerinin akademik çalışmalarda yardımcı bir araç olarak kullanımını kabul ederken, bilimsel sorumluluğun tamamen insan yazarlara ait olduğunu açıkça vurgulamaktadır.

Üretken Yapay Zekâ (GenAI) Politikası